Textielproductie in Duitsland: Hoe ver staat het met de Textielfabriek 7.0 in Mönchengladbach?

Mönchengladbach - Bijna een jaar geleden startte het door de overheid gesubsidieerde toekomstproject ‘Textielfabriek 7.0’ (T7) van de Hogeschool Niederrhein (HSNR) en andere partijen uit de wetenschap, het bedrijfsleven en de gemeenten. In juli 2025 werden de ambitieuze doelen bekendgemaakt: de digitalisering van productie en bedrijfsprocessen, de introductie van robotica en de overgang naar een circulaire productie. Daarnaast is het doel om toeleveringsketens veerkrachtig te maken, het tekort aan vakmensen aan te pakken en een adequate energievoorziening te realiseren. Met andere woorden: een CO2-neutrale, circulaire en economisch levensvatbare textielproductie in Mönchengladbach, een stad met textielproductie in haar DNA.

Over een periode van tien jaar ontvangt de HSNR in totaal 25 miljoen euro aan subsidies van het Ministerie van Economische Zaken, Industrie, Klimaatbescherming en Energie van de deelstaat Noordrijn-Westfalen en het federale Ministerie van Economische Zaken en Energie. Ook het Instituut voor Textieltechniek (ITA) van de RWTH Aken, de Textielacademie NRW, de Vereniging van de Rijnlandse Textiel- en Kledingindustrie, de Vereniging van de Noordwest-Duitse Textiel- en Kledingindustrie en de Wirtschaftsförderung Mönchengladbach GmbH zijn betrokken. De projectpartners hebben al een gezamenlijke onderneming opgericht, T7 Management GmbH, om de projectstructuren en -inhoud na de subsidieperiode over te nemen.

Het project ging officieel van start in oktober 2025 en richt zich op vier kernmodules: on-demand productie, MicroFactory Engineering, Digital Textiles en Biosphere. Tijdens de officiële kick-off op 19 maart 2026 in het Monforts-Quartier vonden workshops plaats met diverse vertegenwoordigers uit de textielindustrie. Zij deelden hun behoeften en wensen, zodat hier al in de planning en uitvoering rekening mee gehouden kan worden en gezamenlijke, duurzame en economische oplossingen gevonden kunnen worden. Nu start de operationele fase van het project. Dit betekent dat de nu nog lege fabriekshal in de loop van het jaar gevuld wordt met het merendeel van de geplande machines.

In de toekomst is het de bedoeling om samen met een gepland industriepark 3.000 banen te creëren. Welke specifieke kennis en vaardigheden moeten potentiële medewerkers hebben? Hoe werkt de integratie van automatisering en menselijke arbeid? En waar wordt kunstmatige intelligentie ingezet? FashionUnited besprak deze en andere boeiende vragen met Maike Rabe, die als hoofd van het Onderzoeksinstituut voor Textiel en Kleding (FTB) van de Hogeschool Niederrhein ook de Textielfabriek 7.0 begeleidt.

Om te beginnen: Wat is de huidige status van het project?

"Het project is officieel gestart in oktober 2025 en sinds 1 januari 2026 beschikken we over ons ‘Technologiecentrum’ van de Textielfabriek 7.0. Dit centrum beslaat een oppervlakte van circa 2.000 vierkante meter in het Monforts-Quartier 35 aan de Schwalmstraße 301 in Mönchengladbach. Het is een oud industrieel gebouw dat door het project een innovatieve herbestemming krijgt. Dat is al de eerste bijzonderheid: geen nieuwe gebouwen en bodemverzegeling, maar een eigen stroomvoorziening voor een duurzame industrie."

Dit is de locatie van de voormalige C&A's FIT-jeansfabriek in Mönchengladbach, die begin vorig jaar moest sluiten.

"De Textielfabriek 7.0 is een zelfstandig project en geen voortzetting van de C&A's FIT-jeansfabriek. Met het Monforts Quartier is gekozen voor een historisch belangrijke locatie, die als voormalig centrum van de textielmachineproductie nauw verbonden is met de industriële textielgeschiedenis van Mönchengladbach."

"Het doel van het project is het vinden van CO2-neutrale, circulaire oplossingen. Daar is ook bij de keuze van de locatie rekening mee gehouden. Daarom is bewust gekozen voor een bestaande fabriekshal die nu wordt gemoderniseerd. Het merendeel van de machines wordt voor het einde van dit jaar aangeschaft en zal in 2027 definitief geïnstalleerd zijn."

Er worden tot 3.000 nieuwe banen beoogd. Kunt u toelichten hoe deze verdeeld worden over de verschillende projectfasen en -gebieden?

"Naast het technologiecentrum in het Monforts-Quartier is er een industriepark gepland. Dit park krijgt een eigen energievoorziening, optimale netwerkintegratie en digitalisering, en zal gebruikmaken van duurzame grondstoffen. Er blijft een ontwikkelingsteam bestaan dat bedrijven buiten het industriepark ondersteunt, adviseert en voor hen praktijkgerichte ontwikkelingen uitvoert."

"Het industriepark bevindt zich momenteel nog in de planningsfase. Hier moeten de 3.000 nieuwe banen ontstaan. De inzichten uit het huidige technologiecentrum Textielfabriek 7.0 dienen als basis voor de realisatie van dit industriepark. Tegelijkertijd blijft het centrum in de toekomst bestaan om samen met de industrie nieuwe toepassingen te ontwikkelen en de concurrentiepositie van de locatie te versterken. In het technologiecentrum zelf zullen ongeveer 50 banen worden gecreëerd."  

Welke specifieke kennis en vaardigheden moeten medewerkers hebben? Ontstaan er compleet nieuwe beroepen?

"In het project worden oplossingen ontwikkeld voor de megatrends defossilisatie, robotica, automatisering, AI en biotechnologie. Het T7-team is nu al zo gekwalificeerd dat het zowel kennis van textiel- en kledingtechnologie heeft als de overkoepelende thema's kan aanpakken. In de toekomst zijn interdisciplinair opgeleide mensen nodig. Het klassieke ingenieursberoep zal veranderen; kennis op het gebied van AI, programmeren, besturing van robotica en microbiologie is vereist."

Wordt met deze ontwikkeling ook rekening gehouden in opleidings- en bijscholingsmodules?

"De Textielacademie NRW is ook een projectpartner, dus er is een nauwe samenwerking met de beroepspraktijkopleiding. Daar kunnen de nieuwe beroepsprofielen in de toekomst worden geïntegreerd. Bovendien is het delen van de opgedane kennis een onderdeel van de Textielfabriek 7.0. In de module ‘Academie’ is het de bedoeling om de kennis via workshops en trainingen in de praktijk te brengen."  

Hoe wordt ervoor gezorgd dat het personeel de toenemende automatisering als een ondersteuning en niet als een bedreiging ziet?

"Is een hoge toegevoegde waarde bij goed werk niet het doel? Vooral door de demografische veranderingen is het noodzakelijk om met behulp van robotica en automatisering de economische prestaties en daarmee de werkgelegenheid te behouden, ook als bepaalde handelingen niet meer kunnen worden uitgevoerd. Hiervoor is echter wel scholing nodig, zodat medewerkers de complexe machines kunnen bedienen en de kwaliteit kunnen controleren. Ook hier is de module ‘Academie’ van cruciaal belang. Door vroegtijdige communicatie over het project wordt ervoor gezorgd dat de technologische ontwikkelingen als vooruitgang en niet als een bedreiging worden gezien."  

Trefwoord technologie en digitalisering: In welke concrete processtappen wordt kunstmatige intelligentie productief ingezet?

"Kunstmatige intelligentie wordt voornamelijk ingezet bij de productieplanning, kwaliteitsborging en procesoptimalisatie. Denk hierbij aan AI-gestuurde planningstools voor microfactory-lay-outs, machine vision-systemen voor real-time foutdetectie en intelligente assistentiesystemen voor medewerkers. Het doel is om productieprocessen flexibeler, efficiënter en datagestuurd te maken, vooral voor kleine series en on-demand productie. AI speelt echter ook een steeds grotere rol in het ontwerpproces, een aspect dat we in het project niet zullen negeren."  

Gebruikt het project een open dataformaat voor de digitale tweeling van textiel, zodat informatie naadloos kan worden uitgewisseld tussen verschillende partijen in de waardeketen?

"De verbinding tussen de fysieke en digitale wereld is ons streven. Op dit punt werken we samen met onze partners om tot zo praktisch mogelijke oplossingen te komen. De Textielfabriek doet geen fundamenteel onderzoek, maar probeert goede ideeën uit de wetenschap naar de praktijk te vertalen. Wat wij geschikt achten, wordt doorgegeven via de Academie om een zo eenvoudig mogelijke toegang tot de informatie te creëren."  

Hoe ziet het energieconcept voor het geplande T7-industriepark eruit? Wordt ernaar gestreefd de productie volledig te dekken met lokale hernieuwbare energie?

"In het T7-technologiecentrum richten we ons op de elektrificatie van warmteprocessen, zoals warmtepompen voor hogetemperatuurprocessen, de opwekking van stroom uit zonne- en windenergie en natuurlijk op energie-efficiëntie. In ons testcentrum worden alle installaties en processen zo gecontroleerd dat de energiebehoefte in real-time wordt gemeten en gekoppeld kan worden aan de beschikbare energie. Dit creëert nieuwe mogelijkheden voor industriële processen."

"Het T7-industriepark zal uiteraard volledig op hernieuwbare energie draaien. De concrete uitvoering is onderdeel van ons planningswerk. Ons doel is dat het T7-park een eigen energieconcept heeft en daarmee onafhankelijk wordt van grote energieleveranciers."  

En hoe zit het met de concurrentiepositie? Hoe compenseert het T7-concept de hoge energie- en loonkosten in Duitsland, zodat on-demand productie kan concurreren met import uit lagelonenlanden?

"We gaan ervan uit dat de regelgeving in de Europese Unie de verhoudingen in de textielindustrie zal veranderen. De wereldwijde, sterk verstoorde toeleveringsketen zal op zijn minst gedeeltelijk worden omgevormd tot een waardekringloop. Juist daarvoor zijn technologische en kwalitatieve oplossingen nodig. On-demand met digitale concepten, maar zonder lange transportroutes per vliegtuig en sociale misstanden, zou een vooruitgang zijn."

"Momenteel wordt de markt overspoeld door een soort ‘push-demand’. Hoewel de Chinese directe verkoop zich als innovatief en vraaggestuurd presenteert, is dit geenszins het geval. Met automatisering dragen we bij aan het laag houden van de productiekosten om zo Europese alternatieven te kunnen bieden. Ook de ontwikkelde recyclingmethoden en de winning van groene vezels helpen om kosten te besparen en tegelijkertijd onafhankelijker te worden van internationale toeleveringsketens, wat een concurrentievoordeel oplevert."

"Binnen de wetenschapscommunicatie moet ook de consument worden bereikt om duurzamer consumeren te stimuleren en een hogere betalingsbereidheid te creëren. De Textielfabriek richt zich bovendien niet alleen op kleding, maar ook op bijvoorbeeld technisch textiel. Dit textiel concurreert niet direct met import uit lagelonenlanden, maar de concurrentiepositie ervan moet wel worden versterkt door nieuwe productiemethoden."  

Hoe wordt recycling aangepakt? Zijn er in de module ‘Biosphere’ bindende richtlijnen voor materiaalmixen om te garanderen dat de geproduceerde textielproducten aan het einde van hun levenscyclus daadwerkelijk zuiver gerecycled kunnen worden?

"Bindende richtlijnen zijn niet gepland; we zien onszelf als een facilitator, niet als een belemmering. In de module ‘Biosphere’ is het de bedoeling om gemengde materialen te recyclen en verschillende mengverhoudingen te onderzoeken. Op basis van deze inzichten kunnen vervolgens aanbevelingen worden gedaan voor optimale materiaalsamenstellingen met het oog op recyclingmogelijkheden. Tegelijkertijd werken we aan het verhogen van de recyclebaarheid en het aandeel gerecyclede vezels door technische en kwalitatieve verbeteringen. Aan de eisen van de wetgeving kan met de huidige stand van de techniek slechts beperkt worden voldaan."  

Hoe zit het met markttoegang en schaalvergroting? Zijn de in het praktijklaboratorium ontwikkelde microfactory-modules al zo gestandaardiseerd dat een mkb-bedrijf ze als ‘plug-and-play’-oplossing kan integreren in zijn bestaande processen?

"Plug-and-play is een goede vraag – we zouden daarop moeten antwoorden met plug-and-knit/weave/dye. Microfactory-concepten voor de productie van textieloppervlakken en het verven zijn al behoorlijk ver ontwikkeld, en daar bouwen we op voort."

"We moeten ons echter ook losmaken van traditionele processen: weg van stof op rol, naar voorgevormde onderdelen."

Wat is de eerste, kleinste stap die een traditioneel textielbedrijf vandaag kan zetten om deel uit te maken van de 7.0-wereld? Hoe verloopt het eerste contact?

"Producenten en retailers kunnen rechtstreeks contact opnemen met het ontwikkelingsteam via e-mail, met een korte beschrijving van het onderwerp en hun contactgegevens: t7-factory@hs-niederrhein.de. De volgende stap is het indelen van de aanvraag in een van de werkgebieden van de Textielfabriek 7.0."

"Op dit moment kunnen vraagstukken worden behandeld die verband houden met de doelstellingen van het project. Er zijn nu al wetenschappers ter plaatse die zich met de taken kunnen bezighouden. Tegelijkertijd bouwen deze mensen het technologiecentrum op. De selectie en prioritering van de onderwerpen gebeurt door het projectteam."

Welke concrete aanbiedingen en samenwerkingsvormen zijn er voor geïnteresseerde bedrijven?

"Het aanbod omvat onderzoek, advies, en de planning en eventuele uitvoering van proeven, tot aan de ontwikkeling van demonstratiemodellen of maximaal een kleine serie. De voorwaarden worden per geval besproken. De Textielfabriek 7.0 is geen producent van producten en zal dat ook niet worden. Er ontstaat dus geen concurrentie. De focus ligt juist op het ondersteunen van bedrijven uit de industrie en de handel."  

Wordt er in het kader van T7 gewerkt aan een fraudebestendig digitaal productpaspoort dat eindgebruikers de duurzaamheid van de productie garandeert?

Nee, maar er worden wel methoden ontwikkeld om productgegevens – bijvoorbeeld voor digitale productpaspoorten – te koppelen aan productiegegevens voor een volledige traceerbaarheid. We willen er eerst voor zorgen dat het DPP betrouwbare data bevat; dat begint al met een realistische ecologische voetafdruk.  

Tot slot: Zijn er plannen om de inzichten uit het Monforts-Quartier over te dragen aan andere textielclusters in Duitsland?

"Ja, de inzichten moeten ook overdraagbaar zijn naar andere textielclusters. Bovendien wordt gestreefd naar een overdracht naar andere industrieën. De opgedane kennis op het gebied van microplastics is bijvoorbeeld niet alleen relevant binnen de textielcontext. Een ander toepassingsgebied zou microplastics in verband met bandenslijtage kunnen zijn. Kortom: in Mönchengladbach vinden we de Industrie 7.0 uit en daarmee de industrie van de toekomst. Het is zaak deze visie te verspreiden."

Het interview is schriftelijk afgenomen.

Dit artikel is in het Nederlands vertaald met behulp van een AI-tool.

FashionUnited gebruikt AI taaltools om het vertalen van (nieuws)artikelen te versnellen en de vertalingen te proeflezen om het eindresultaat te verbeteren. Dit bespaart onze menselijke journalisten tijd die ze kunnen besteden aan onderzoek en het schrijven van eigen artikelen. Artikelen die met behulp van AI zijn vertaald, worden gecontroleerd en geredigeerd door een menselijke bureauredacteur voordat ze online gaan. Als je vragen of opmerkingen hebt over dit proces, stuur dan een e-mail naar info@fashionunited.com.