Vernietigingsverbod: Hoe Save Our Returns retouren uit de black box wil halen

Miljoenen geretourneerde producten, toenemende regelgeving en een snelgroeiende re-commercemarkt maken de omgang met retourzendingen een strategisch thema voor de mode-industrie. Ernst Lameyer, oprichter van Save Our Returns, legt uit waarom transparantie in de toekomst verplicht wordt, welke risico's intransparante processen met zich meebrengen en waarom professionele retourstrategieën ook economische kansen bieden.

Hoewel retouren deel uitmaken van het bedrijfsmodel van de online modehandel, blijven ze vaak een black box. In veel bedrijven worden retourzendingen voornamelijk als kostenpost gezien. De daadwerkelijke omgang met onverkochte of geretourneerde goederen blijft vaak intransparant en is nauwelijks extern te controleren. Vooral in de mode-industrie, met haar hoge retourpercentages, ontstaat zo een ‘black box’ waarin goederenstromen, hergebruik en mogelijke vernietiging vaak onvoldoende gedocumenteerd zijn.

Met de komende EU-verordening inzake ecologisch ontwerp kan dit echter veranderen. Vanaf juli 2026 geldt een EU-breed vernietigingsverbod voor onverkochte goederen. Bedrijven met een jaaromzet van meer dan 50 miljoen euro moeten in de toekomst openbaar maken wat er met onverkochte of geretourneerde goederen gebeurt. Tegelijkertijd groeit de druk vanuit het publiek en de politiek om de vernietiging van goederen te vermijden en producten meer in de kringloop te houden.

Precies hierop speelt het initiatief Save Our Returns in. Het bedrijf certificeert retourprocessen van merken en retailers en wil betrouwbare transparantie op de markt brengen. In het interview legt Lameyer uit hoe audits werken, waarom retouren steeds meer een reputatie- en managementrisico vormen en waarom professioneel georganiseerde retourprocessen voor de mode-industrie in de toekomst niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een economische kans kunnen zijn.

Meneer Lameyer, wat is Save Our Returns precies?

Ernst Lameyer: “We hebben Save Our Returns in 2020 opgericht, toen het thema goederenvernietiging politiek aan kracht won. We controleren en certificeren de retourprocessen van retailers en merken. Het doel is om transparant te maken dat geretourneerde goederen niet worden vernietigd, maar terug in de kringloop worden gebracht, bijvoorbeeld door opwerking of re-commerce. De controle gebeurt via een onafhankelijke audit door Dekra [noot van de redactie: Duitse keuringsinstantie], waarbij processen, goederenstromen en afvalhoeveelheden worden gecontroleerd.”

Waarom wordt dit onderwerp nu belangrijker?

“Vanaf juli 2026 treedt de EU-verordening inzake ecologisch ontwerp in werking. Bedrijven met een jaaromzet van 50 miljoen euro of meer moeten dan documenteren welke onverkochte of geretourneerde goederen ze vernietigen en waarom. Illegale verwijdering kan worden bestraft met een boete tot 100.000 euro, en het niet rapporteren met een boete tot 10.000 euro. Dit is althans de huidige stand van zaken, die in Duitsland nog niet definitief is goedgekeurd. De branche moet dus transparanter worden. Tot nu toe was het ondenkbaar dat bedrijven informatie moesten verstrekken over hoeveel goederen werden geretourneerd en wat er niet werd verkocht.”

Hoe groot is het retourprobleem in Duitsland?

“Betrouwbare gegevens ontbreken tot nu toe; de markt wordt beschouwd als een ‘black box’. Voor de totale e-commerce wordt geschat dat er jaarlijks ongeveer 530 miljoen artikelen worden geretourneerd. Ongeveer 20 tot 25 miljoen daarvan worden vernietigd. Vernietiging is echter alleen toegestaan om duidelijk aanwijsbare redenen, zoals bij beschadiging of namaak.”

“In de praktijk wordt vermoed dat de werkelijke hoeveelheden in bepaalde segmenten nog hoger liggen. Vooral hoogwaardige merken hebben in het verleden soms bewust goederen vernietigd om hun merkimago en exclusiviteit te beschermen. Dergelijke praktijken zullen in de toekomst wettelijk niet meer zijn toegestaan.”

“Vooral de mode-industrie heeft te maken met het retourprobleem, omdat hier meervoudige bestellingen van maten en kleuren gebruikelijk zijn. Bovendien staat Duitsland bekend als de ‘wereldkampioen retouren’ vanwege de bijzonder soepele retourregels. Als je kijkt naar de groei van e-commerce in de afgelopen jaren en de aanhoudende groei, is het duidelijk hoe het retourthema zich verder zal ontwikkelen. Dit is precies waar wij op inspelen. Goede retouroplossingen worden steeds belangrijker.”

Wat wil Save Our Returns concreet bereiken?

“Het initiatief wil de ‘black box’ van retouren openen. Het doel is om bedrijven met goed functionerende en transparante processen te certificeren en op de lange termijn een merk op te bouwen dat ook consumenten houvast biedt.”

“Tegelijkertijd moeten merken, retailers en consumenten bewuster worden gemaakt. Iedereen kan bijdragen aan het verminderen van retouren en ervoor zorgen dat, als er toch retouren zijn, de goederen weer in de goederenkringloop terechtkomen.”

Maar kunnen bedrijven problematische goederen niet nog steeds via derden laten afvoeren?

“Uitbesteden beschermt niet tegen controle. Er zijn in het verleden gevallen geweest waarin merken publiekelijk aankondigden goederen te hergebruiken, waarna externe waarnemers met behulp van trackers het tegendeel konden bewijzen. Dit leidde tot aanzienlijke reputatieschade.”

“Precies daarom zet Save Our Returns in op onafhankelijke audits. Afzonderlijke processtappen kunnen misschien worden verdoezeld, maar hoeveelheden niet.”

Hoe verloopt een certificering?

“Eerst wordt in een pre-audit het volledige retourproces geanalyseerd. Bedrijven moeten hun goederenstromen – van A-ware en B-ware tot mogelijke afvoer – transparant maken. Vervolgens controleert een externe auditor van Dekra ter plaatse of de processen worden nageleefd. De concrete gegevens blijven vertrouwelijk, maar moeten op termijn helpen om betrouwbare branchecijfers te verkrijgen.”

Wat betekent dit voor modebedrijven?

“Retouren moeten strategisch worden geïntegreerd. Dit omvat een zorgvuldige documentatie, een systematische analyse van retourredenen en een duidelijke strategie voor B-ware of tweedehands artikelen. Bij professioneel opgezette bedrijven worden retourredenen systematisch geanalyseerd. Als een artikel vaak wordt geretourneerd, wordt het gecontroleerd en wordt er contact opgenomen met de leverancier. De gegevens worden gebruikt voor productontwikkeling en kwaliteitsborging.”

“Het is ook cruciaal dat geretourneerde goederen zo snel mogelijk weer in de verkoop komen. De grote logistieke dienstverleners zijn hier de afgelopen jaren zeer professioneel in geworden. Er zijn bedrijven die een retourzending binnen een half uur weer in hun webshop hebben staan. Wie retouren slechts ‘terloops’ afhandelt, zal in de toekomst economisch en wettelijk onder druk komen te staan.”

“Tegelijkertijd groeit de re-commercemarkt sterk, recentelijk met 21 procent. Op termijn zou deze tot 25 procent van de totale e-commerce kunnen uitmaken. Grote merken uit andere sectoren, zoals de elektronica, verkopen al jaren met succes gecontroleerde goederen opnieuw. Hierdoor wordt een professionele omgang met retouren economisch steeds relevanter.”

Denkt u dat het model van gratis retourneren zal verdwijnen?

“Niet noodzakelijk. Een professionalisering is waarschijnlijker: beter maatadvies, datagestuurde productoptimalisatie en een sterkere integratie van re-commerce en B-ware. Het doel is niet om de service terug te schroeven, maar om deze verantwoordelijker in te richten.”

Voor wie is de samenwerking met Save Our Returns bijzonder interessant?

“Vooral merken lopen een groot reputatierisico. Zodra ik als merk mijn B-ware of retouren aan derden overdraag, heb ik er geen controle meer over. Ook vernietiging of een gebrek aan transparantie kan imagoschade veroorzaken. We zien echter dat de tweedehandsmarkt groeit en dat steeds meer bedrijven proberen hun gebruikte producten terug te kopen en in hun webshop te integreren. Waarom zou je B-ware of retouren dan niet zelf weer in handen nemen en verkopen? Hiermee kunnen nieuwe doelgroepen worden bereikt. Een professioneel retour- en re-commercemanagement biedt nieuwe omzetkansen en versterkt bovendien de klantenbinding.”

Wie zorgt er voor de retouren? Kunnen alleen externe dienstverleners dat nog doen?

“Retouren zijn complexer dan normale logistiek. Pakketten moeten worden geopend, de goederen gecontroleerd, gereinigd, opnieuw opgemaakt en beoordeeld. Daarom wordt dit gebied vaak uitbesteed aan gespecialiseerde dienstverleners. Grote logistieke bedrijven hebben hiervoor eigen afdelingen opgezet. Het retourproces ontwikkelt zich steeds meer tot een zelfstandig logistiek domein met specialisatie, vakmensen en strategisch belang. Het is fascinerend hoe goed sommige dienstverleners, zoals WKS, erin slagen de goederen weer op te knappen.”

Wat is uw kernboodschap?

“Retouren zijn geen bijzaak meer. Met de nieuwe regelgeving worden transparantie en circulariteit een verplichting. Wie nu heldere processen opzet, vermindert niet alleen risico's, maar ontsluit ook economisch potentieel.”

“Tegelijkertijd moeten ook consumenten meer worden betrokken, met het besef dat een retourzending niet zonder gevolgen is. Het doel is niet om het systeem van klantvriendelijk retourneren af te schaffen, maar om het verantwoordelijker en transparanter te maken.” “Daarnaast plannen we voorlichtingscampagnes, van sociale media en consumentenbeurzen tot educatieve projecten. Het initiatief ziet zichzelf als een platform dat retailers, merken, de politiek, brancheorganisaties en consumenten samenbrengt om het onderwerp niet via schandalen, maar via positieve oplossingen verder te ontwikkelen.”

Dit artikel is in het Nederlands vertaald met behulp van een AI-tool.

FashionUnited gebruikt AI taaltools om het vertalen van (nieuws)artikelen te versnellen en de vertalingen te proeflezen om het eindresultaat te verbeteren. Dit bespaart onze menselijke journalisten tijd die ze kunnen besteden aan onderzoek en het schrijven van eigen artikelen. Artikelen die met behulp van AI zijn vertaald, worden gecontroleerd en geredigeerd door een menselijke bureauredacteur voordat ze online gaan. Als je vragen of opmerkingen hebt over dit proces, stuur dan een e-mail naar info@fashionunited.com.