In beeld: het haute couture-debuut van Pierpaolo Piccioli bij Balenciaga

Madrid – Het was een van de meest verwachte shows van de Parijse Haute Couture Week. Op woensdagochtend 8 juli 2026 presenteerde Balenciaga zijn jaarlijkse haute couture-collectie. Dit is het eerste voorstel onder dit label van de Romeinse ontwerper Pierpaolo Piccioli, sinds zijn benoeming tot creatief directeur van het historische modehuis eind mei 2025.

Bijna precies een jaar na zijn officiële start als hoofd van de ontwerpafdeling op 10 juli vorig jaar, toonde Piccioli zijn eerste haute couture-creaties voor Balenciaga. De show vond plaats onder de brandende zon in een bijzonder warm Parijs. Voor deze presentatie verruilde de veelgeprezen ontwerper de traditionele salons van Balenciaga's historische hoofdkantoor aan de Avenue George V nummer 10. In plaats daarvan koos hij voor de elegante binnenplaats van de Cité Internationale Universitaire de Paris, in het zuiden van de stad. De historische gebouwen van deze universiteitsstad, geïnspireerd op de Franse architectuur en met name het monumentale kasteel van Fontainebleau, vormden het decor voor de eerste en, voor zover bekend, enige openluchtshow van een Balenciaga haute couture-collectie.

In de historische context van het modehuis, opgericht door de grote Spaanse meester Cristóbal Balenciaga, is de show van vandaag de zesde haute couture-collectie sinds de herlancering van de lijn. De couturier besloot in 1967 met pensioen te gaan en zijn modehuis te sluiten. De lijn werd opnieuw geactiveerd met de presentatie van de 50e haute couture-collectie op 7 juli 2021. Deze herpositionering naar zijn 'natuurlijke habitat' werd destijds geleid door de Georgische Demna Gvasalia. Voordat hij het stokje overdroeg aan Piccioli en de uitdaging aanging om Gucci nieuw leven in te blazen, ontwierp Demna vijf haute couture-collecties voor Balenciaga. De Romeinse ontwerper maakte woensdag zijn debuut in deze rol. Eerder was hij creatief directeur bij Valentino, waar hij zijn laatste haute couture-collectie voor Lente/Zomer 2024 presenteerde tijdens de modeweek in januari 2024. Al in zijn Herfst/Winter 2023/2024 collectie voor Valentino in juli 2023 waren duidelijke invloeden van Balenciaga's werk zichtbaar. De show van woensdag, van de sfeer tot de ontwerpen, lijkt een voortzetting van die Valentino-collectie. Achteraf gezien lijkt het erop dat dit de weg heeft vrijgemaakt voor de ontwerper naar zijn creatieve leiderschap bij Balenciaga.

Tussen (nieuwe) zak-, ballon- en 'pauwenstaart'-jurken

Met deze achtergrond komen we bij de show van vandaag, waar Pierpaolo Piccioli de 55e haute couture-collectie van Balenciaga presenteerde. Een voorstel dat zijn diepgaande kennis van het buitengewone vakmanschap van de meester uit Getaria toont. Elke steek en elke plooi getuigt hiervan. Hij presenteerde een levendige reeks modellen, geïnspireerd op het werk van de Spanjaard, maar aangepast aan de moderne tijd en zijn eigen creatieve gevoeligheden.

Het resultaat is een levendige en kleurrijke collectie. Neutrale tinten zoals zandbruin, maagdelijk wit, steengrijs en gitzwart contrasteren met elektriserend koraaloranje, verfrissend aquamarijn, kalm hemelsblauw, weelderig paars, betoverend pastelgeel, vrolijk bosgroen, herfstachtig aubergine, bordeaux en een brede waaier aan roze tinten, van pastel tot het 'shocking pink' van Schiaparelli. De aanwezigheid van roze doet denken aan de 'Barbiecore'-trend die Piccioli tijdens zijn tijd bij Valentino mede heeft aangejaagd. Hier is het echter ondergeschikt aan de duidelijke verwijzingen naar Balenciaga's beeldtaal. De collectie is geïnspireerd op de werken van Zurbarán, El Greco en Goya, die Balenciaga zelf ook inspireerden. De ontwerpen kenmerken zich door kleurblokken en de vrijwel volledige afwezigheid van prints, net als in de schilderijen van deze Spaanse meesters. Uitzonderingen zijn texturen of bloemenprints die meer als een plat decoratief patroon fungeren dan als een opzichzelfstaand motief.

Wat de patronen betreft, overheersen omhullende, vloeiende en coconachtige lijnen met dierlijke invloeden, in lijn met het vakmanschap van Cristóbal Balenciaga en zijn zak-, 'pauwenstaart'-, ballon- en trapeziumontwerpen. Met deze constructies gaf de meester uit Getaria de modetaal een tijdloos vocabulaire dat nog steeds wordt herzien. Piccioli doet dit vanuit zijn taak om het huidige moment van het modehuis vorm te geven. Hij toont aan dat hij zich voedt met het erfgoed en archief van Balenciaga, maar ook dat hij talent heeft om dit te vernieuwen en te actualiseren. Het resultaat? Archetypen geworteld in de gouden eeuw van de haute couture, maar met een moderne twist in de vorm van vloeiende blouses met col, capes als gilets, jurken met de snit van een jas, of blouses met transparantie in een 'pauwenstaart'-snit. Deze dubbele taal, die van de haute couture van gisteren en de urban mode van vandaag, maakt Piccioli's intenties duidelijk. Ten eerste wil hij Balenciaga positioneren als een referentie voor de huidige modeliefhebber. Ten tweede streeft hij naar een haute couture die zowel zintuiglijk bedwelmend als draagbaar is, net zoals Balenciaga's creaties dat in zijn tijd waren.

Tijdens een show die werd bijgewoond door persoonlijkheden als Demi Moore, Isabelle Huppert en Naomi Watts, presenteerde het huis met Spaanse roots een collectie die een “eerbetoon is aan de principes van Balenciaga als haute couture-huis, geworteld in zijn axioma's, zijn eigenaardigheden, zijn waarheden”, aldus het merk in de begeleidende tekst. De collectie is opgebouwd vanuit de fundamentele rol die Cristóbal Balenciaga toekende aan de stof als begin- en eindpunt van zijn ontwerpen. Piccioli heeft deze methodologie overgenomen voor de ontwerpen in deze collectie, gemaakt van tule, mousseline, veren en de door de Spaanse ontwerper uitgevonden zijden gazar, die volume gaf aan zijn verbazingwekkende creaties. De obsessie van de Spaanse couturier met “driedimensionaliteit, met naaien als ware beeldhouwkunst” ten dienste van het vrouwelijk lichaam, wordt in deze eerste haute couture-collectie van Pierpaolo Piccioli voor Balenciaga geëerd.